31 sierpień

Polsko-litewska wystawa sztuki współczesnej „Czekając na kolejne nadejście”

laukiant

Polsko-litewska wystawa sztuki współczesnej „Czekając na kolejne nadejście”
31 sierpnia – 18 października, Centrum Sztuki Współczesnej w Wilnie  (ul. Vokiečių 2)

Stulecie odzyskania przez Polskę i Litwę Niepodległości stało się okazją dla dwóch największych w krajach bałtyckich centrów sztuki współczesnej – Zamku Ujazdowskiego w Warszawie oraz Centrum Sztuki Współczesnej w Wilnie do stworzenia wspólnej wystawy zbiorowej kilkudziesięciu polskich i litewskich artystów. Projekt zatytułowany „Czekając na kolejne nadejście” prezentowany będzie w dwóch odsłonach -  najpierw w Wilnie, a następnie w Warszawie. Do udziału w projekcie zaproszeni zostali polscy i litewscy artyści. Prezentowana przez nich sztuka współczesna potraktowana jest jako narzędzie refleksji nad kondycją społeczną, wyzwaniami ekonomicznymi oraz perspektywami rozwoju lokalnych kultur. Ekspozycji towarzyszyć będą dyskusje, performanse oraz obszerna publikacja. Kuratorami wystawy są Ūla Tarnau (ŠMC w Wilnie) oraz Anna Czaban i Jarosław Lubiak (CSW Zamek Ujazdowski). Wystawa jest organizowana w ramach programu POLSKA 100, realizowanego przez Instytut Adama Mickiewicza w ramach Programu Wieloletniego Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego RP Niepodległa na lata 2017-2021, towarzyszącego setnej rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości. Instytut Polski w Wilnie jest partnerem projektu.

Organizatorzy: Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski w Warszawie, Centrum Sztuki Współczesnej w Wilnie, Instytut Adama Mickiewicza w ramach programu POLSKA 100 i ze wsparciem MKiDN w ramach programu Niepodlega 2017-2021 oraz Instytut Polski w Wilnie i MailerLite.

10 wrzesień

Wystawa fotografii „About POLSKA“ w Poniewieżu

Wianki 3_fot. m.st.Warszawa_licencja_bezterminowa

Wystawa fotografii „About POLSKA“ w Poniewieżu
10 września – 8 października, Plac Laisvės (Wolności) w Poniewieżu

Wystawa przedstawia współczesną Polskę: jej miasta, najważniejsze zabytki, przyrodę, modę, kuchnię i naukę. Przez Polskę przepływa Wisła. Właśnie nad brzegami tej rzeki dorastali wybitni współcześni Polacy, m. in. Papież Jan Paweł II i były prezydent Lech Wałęsa, czy np. symbol dzisiejszej wolnej Polski – piłkarz Robert Lewandowski. Największa polska rzeka Wisła łączy górzyste południe Polski z północnym wybrzeżem Bałtyku. Różnorodność krajobrazu nie pozostawi obojętnym nawet najbardziej wymagającego turystę, którzy „wszystko już widział” w internecie. Pnące się w niebo szczyty Tatr, urzekające Bieszczady i tajemnicze Karkonosze oferują łyk świeżego powietrza i zachwycające widoki, które po utrwaleniu na zdjęciach bez wątpienia wywołają lawinę „polubień” w sieciach społecznościowych. Przyjemnie łaskoczący nos zapach smażonej ryby, unoszący się na szerokich i piaszczystych plażach Bałtyku, skusi niejednego turystę do spróbowania kolejnej porcji flądry. Kraina jezior – Mazury – spodoba się nawet najbardziej wymagającym turystom, poszukiwaczom przygód czy miłośnikom spokojnego wypoczynku w głębi puszczy. Niezależnie od powodów, warto przyjechać do Polski i wszystko zobaczyć na własne oczy.

Organizatorzy: Instytut Polski w Wilnie, Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej w Wilnie, Samorząd m. Poniewież

20 wrzesień

Wystawa „Anioł i Syn. Witkiewiczowie w Zakopanem i na Litwie”

2015_Witkiewiczowie_b_1

Wystawa „Anioł i Syn. Witkiewiczowie w Zakopanem i na Litwie”
20 września – 18 listopada, Narodowe Muzeum Sztuki im. M.K. Čiurlionisa w Kownie (ul. V. Putvinskio 55)
Otwarcie wystawy: 20 września, godz. 17.00

Wystawa „Anioł i Syn. 30 lat dialogu Stanisława i Stanisława Ignacego Witkiewiczów” zaprezentowana w Muzeum Tatrzańskim w Zakopanem w 2015 roku dotyczyła wieloletnich relacji ojca i syna, wyjątkowego w sztuce polskiej dialogu dwóch bliskich sobie artystów, następujących po sobie pokoleń. Nie sposób w kilku słowach scharakteryzować różnorodne przejawy ich wspólnego życia. Istotę mogłoby oddać zdanie: „Posiadanie mądrego ojca jest dla każdego dziecka bezcennym kapitałem na całe życie“. Złożony proces wychowania młodego człowieka stał się dla ojca najważniejszą sprawą. Wzajemna bliskość, codzienne rytuały, dające poczucie bezpieczeństwa, „przegadywanie“ szerokiego wachlarza problemów z wielu dziedzin, sztuki, literatury, nauki, polityki i przede wszystkim życia jako takiego, to wszystko razem niewątpliwie wpłynęło na ukształtowanie osobowości oraz artystyczne ukierunkowanie jednego z najwybitniejszych i najciekawszych twórców polskich XX wieku, jakim okazał się Witkacy.
Litewska odsłona wystawy, prezentowana w terminie 20 września – 18 listopada 2018 r. w Litewskim Narodowym Muzeum Sztuki im. M.K. Čiurlionisa w Kownie, ma zwrócić uwagę na transformację pokoleniową w jednej rodzinie, dyskusję o przestrzeni sztuki ulegającej ciągłym zmianom. A więc przechodzeniu od idei XIX wiecznego malarstwa realistycznego ojca, do nowoczesnych tendencji, kierunków awangardy XX wieku. Wystawa ukaże jednocześnie związki polskich artystów z Litwą.

Organizatorzy: Muzeum Tatrzańskie w Zakopanem, Narodowe Muzeum Sztuki im. M.K. Čiurlionisa w Kownie, Instytut Adama Mickiewicza w Warszawie, Instytut Polski w Wilnie

Projekt jest częścią koordynowanego przez Instytut Adama Mickiewicza międzynarodowego programu kulturalnego POLSKA 100, realizowanego w ramach  Programu Wieloletniego NIEPODLEGŁA na lata 2017–2021.
Dofinansowano ze środków MKiDN w ramach Programu Wieloletniego NIEPODLEGŁA na lata 2017–2021.

1 październik

Wystawa grafiki i ceramiki z Akademii Sztuk Pięknych we Wrocławiu „Opus Duarum”

???????????

Wystawa grafiki i ceramiki z Akademii Sztuk Pięknych we Wrocławiu Opus Duarum

1-28 października, Sale wystawowe „Titanikas” Akademii Sztuk Pięknych w Wilnie (ul. Maironio 3)
Otwarcie wystawy: 1 października o godz. 18.00, w galerii „Titanikas”

Wystawa „Opus Duarum” – to wspólna prezentacja prac wykładowców oraz studentów Katedry Grafiki Artystycznej Wydziału Grafiki i Sztuki Mediów oraz Katedry Ceramiki Wydziału Ceramiki i Szkła Akademii Sztuk Pięknych im. E. Gepperta we Wrocławiu. Pomysł na wspólną prezentację prac artystów związanych z dwiema katedrami wynika z dwóch przesłanek. Pierwsza z nich jest natury pragmatycznej – zestawienie ze sobą tych dwóch dziedzin sztuki – pozornie różnych, a przecież niekiedy wchodzących ze sobą w związki formalne – może być dla odwiedzających wystawę interesujące zarówno od strony estetycznej, jak i poznawczej. Wspólna prezentacja ma także uzasadnienie historyczne – początkowo zajęcia z grafiki prowadzone były na wrocławskiej uczelni na Wydziale Ceramiki i Szkła. Kuratorzy wystawy: prof. Gabriel Palowski, dr hab. Małgorzata ET BER Warlikowska, współpraca kuratorska: Rytis Konstantinavičius. Wystawie towarzyszą: wystawa ceramiki prof. Katarzyny Koczyńskiej-Kielan prezentowana w „Gobis/Lauko ekspo“ (Gedimino pr. 13) i wystawa prac studentów Katedry Ceramiki pod kierownictwem prof. Katarzyny Koczyńskiej-Kielan i dr hab. Bożeny Sacharczuk prezentowana w „VDA/Lauko ekspo“ (Maironio g. 4).
Wstęp wolny.

Organizatorzy: Akademia Sztuk Pięknych im. Eugeniusza Gepperta we Wrocławiu, Akademia Sztuk Pięknych w Wilnie, Grupa inicjatyw kulturalnych „Kvadratas”; partner: Instytut Polski w Wilnie

6 listopad

Wystawa „Cichociemni zesłani na Wschód”

cichociemni

Otwarcie wystawy „Cichociemni zesłani na Wschód”
6 listopada, godz. 13.30, Wielofunkcyjny Ośrodek Kultury w Niemenczynie (ul. Švenčionių 12) 

Otwarcie wystawy planszowej „Cichociemni zesłani na Wschód” zainauguruje projekt „Droga do Wolności”, organizowany w ramach obchodów Stulecia Niepodległości Polski. W tematykę wystawy wprowadzi znany historyk dr hab. Jarosław Wołkonowski. Cichociemni stanowili elitę polskiego wojska w trakcie II wojny światowej, nazwa formacji wzięła się od działania w bezwzględnej tajemnicy – „cicho” i w nocy – „ciemno”. Głównym zadaniem Cichociemnych była szeroko pojęta dywersja w okupowanej Polsce. Nie sposób przecenić roli, jaką odegrali Cichociemni w walce z niemieckim okupantem. Po wojnie, w komunistycznej Polsce, w sfingowanych procesach oskarżono i skazano na śmierć 9 skoczków, wielu innych i ich rodziny prześladowano i represjonowano. Do sowieckich łagrów zesłano aż 95 Cichociemnych, aż 10 dwukrotnie. Wśród Cichociemnych zesłanych na Wschód znalazło się co najmniej sześć osób związanych z Wilnem i Wileńszczyzną, byli to: por. Eugeniusz Chyliński ps. „Frez”, kpt. Ludwik Fortuna ps. „Siła”, mjr Franciszek Koprowski ps. „Dąb”, por. Kazimierz Niepla ps. „Kawka”, kpt. Stanisław Skowroński ps. „Fala” oraz ppłk. Adam Szydłowski ps. „Poleszuk”. Informacja na temat ich losów oraz losów pozostałych Cichociemnych aresztowanych na terenie dzisiejszej Litwy, przetrzymywanych w obozie w Kalwarii, została umieszczona na dodatkowych planszach wystawy, przygotowanych we współpracy z Instytutem Polskim w Wilnie, specjalnie dla tej odsłony wystawy. Wiedza, jaką dysponujemy na temat Cichociemnych zesłanych w głąb byłego ZSRR jest bardzo nikła. Stąd pomysł na pionierski projekt – „Cichociemni aresztowani przez Sowietów i zesłani na Wschód”, którego autorem jest prof. Krzysztof  Heyke, znany artysta fotograf, syn Cichociemnego por. Jana Heykego. Listę 95 Cichociemnych aresztowanych przez Sowietów i zesłanych na Wschód przygotowała Fundacja im. Cichociemnych Spadochroniarzy Armii Krajowej  przy wsparciu dr hab. Anny Zapalec. Organizatorem litewskiej edycji wystawy jest Instytut Polski w Wilnie.
Wstęp wolny.

Organizatorzy: Organizatorzy: Instytut Polski w Wilnie, Wielofunkcyjny Ośrodek Kultury w Niemenczynie, Fundacja im. Cichociemnych Spadochroniarzy Armii Krajowej, Terra Nova; Partnerzy: MKiDN, Militaria.pl, Grupa DSF, Holy-ART., Ośrodek KARTA

27 listopad

Wystawa „Litwo, Ojczyzno moja… Adam Mickiewicz i jego poemat Pan Tadeusz”

AM_stendas_1710x2090_1023_01-1

Wystawa „Litwo, Ojczyzno moja… Adam Mickiewicz i jego poemat Pan Tadeusz”
27 listopada 2018 r. – 24 lutego 2019 r., Muzeum Narodowe – Pałac Wielkich Książąt Litewskich (Pl. Katedros 4, Wilno)
Otwarcie wystawy: 27.11.2018 r., godz. 18.00 

Wystawa Litwo, Ojczyzno moja… Adam Mickiewicz i jego poemat Pan Tadeusz jest szczególnym projektem, mającym na celu uaktualnienie więzi historycznych i kulturowych, podkreślenie wspólnego dziedzictwa Litwy i Polski, które w 2018 roku obchodzą 100-lecie odrodzenia państwowości. Wybrane arcydzieło – Pan Tadeusz – wieszcza narodowego Adama Mickiewicza jest najbardziej wyrazistym odzwierciedleniem epoki dawnej Rzeczypospolitej Obojga Narodów, a zarazem spójnikiem łączącym to nieistniejące państwo z teraźniejszymi, powstałymi na początku wieku XX – Litwą, Polską, Ukrainą i Białorusią. Dlatego projekt, którego treść prowokuje do przemyślenia pojęć państwowości, tożsamości i pochodzenia, doskonale sprawdzi się w roku jubileuszowym, a wystawa pozwoli godnie go zaprezentować. Ekspozycja jest zaplanowana w Centrum wystaw czasowych Muzeum Narodowego – Pałacu Wielkich Książąt Litewskich. Przestrzeń ekspozycyjna to ok. 500 m. kw. Wystawa przedstawia ponad 250 unikalnych i typologicznie różnych eksponatów ze zbiorów około 30 instytucji Polski i Litwy (muzeów, bibliotek, archiwów, prywatnych kolekcji itp.). Wystawę Litwo, Ojczyzno moja… Adam Mickiewicz i jego poemat Pan Tadeusz uzupełnia szeroka oferta wydarzeń towarzyszących -  kulturalnych, naukowych oraz edukacyjnych.

Patronat honorowy nad wystawą sprawują:
Prezes Rady Ministrów RP Mateusz Morawiecki oraz Premier RL Saulius Skvernelis
Wicepremier, minister kultury i dziedzictwa narodowego RP Piotr Gliński oraz minister kultury RL Liana Ruokytė-Jonsson

Główni organizatorzy: Muzeum Narodowe – Pałac Wielkich Książąt Litewskich, Zakład Narodowy im. Ossolińkich (Wrocław), Muzeum Pana Tadeusza (Wrocław), Zamek Królewski na Wawelu, Instytut Adama Mickiewicza (Warszawa), Instytut Polski w Wilnie.

9 grudzień

Wystawa grafiki i ilustracji dla dzieci i młodzieży “Sto lat Ą/Ę”!

niepodległość_poprawka

Wystawa grafiki i ilustracji dla dzieci i młodzieży “Sto lat Ą/Ę”!
Do 9 grudnia,  Litewska Biblioteka Narodowa im. Martynasa Mažvydasa (al. Gedimino 51, Wilno)

Tylko do 9 grudnia w Litewskiej Bibliotece Narodowej im. Mažvydasa w Wilnie oglądać można polsko-litewską wystawę pt. „Sto lat Ą i Ę”, której głównym bohaterem jest język. Specjalnie na potrzeby wystawy, poszczególne zagadnienia językowe zilustrowali, m.in. Józef Wilkoń, Andrzej Strumiłło, Stasys Eidrigevičius, Małgorzata Gurowska, Patricija Bliuj-Stodulska, Deimantė Rybakovienė, Indrė Rybakovaitė, Sigutė Chlebinskaitė. W grudniu na małych czytelników czekają jeszcze atrakcyjne wydarzenia:

  • 5 grudnia, Czytelnia literatury dla dzieci i młodzieży, Litewska Biblioteka Narodowa im. Martynasa Mažvydasa: Oprowadzanie po wystawie dzieci uczestniczących w warsztatach kreatywności.Uwaga! Obowiązuje rejestracja mailowa: info@vlsv.lt. Warsztaty zostały opracowane przez Fundację Małego Księcia „Cała Litwa czyta dzieciom”, Instytut Języka Litewskiego i Litewską Bibliotekę Narodową im. Martynasa Mažvydasa.
  • 8 grudnia, 12.15-13.15, Festiwal Książki dla Dzieci i Młodzieży „Vaikų Kalėdų sala”, Wileński Dom Nauczyciela (ul. Vilniaus 39,Wilno) oraz 9 grudnia, w godz. 12.15-13.15, Litewska Biblioteka Narodowa im. Martynasa Mažvydasa (al. Gedimino 51, Wilno): Spotkania i warsztaty plastyczne z ilustratorkami Małgorzatą Gurowską i Patriciją Bliuj-Stodulską „Typografia” i „Słownik wyobraźni”. Podczas warsztatów dzieci stworzą indywidualne i zbiorowe prace. Użyją do tego klocków-stempli, specjalnie zaprojektowanych przez Małgorzatę Gurowską oraz wspólnie będą szukać/tworzyć/rysować nowe znaczenia słów z Patrycją Bliuj-Stodulską. Język warsztatów: polski i litewski. Wstęp wolny.
  • 9 grudnia, w godz.15.15-15.45, Litewska Biblioteka Narodowa im. Martynasa Mažvydasa: „O językowych i wizualnych aspektach książek dla najmłodszych” - wykład dr Małgorzaty Cackowskiej z Uniwersytetu Gdańskiego, ekspertki książek dla dzieci.
  • 9 grudnia, w godz. 16.00-16.45, Finisaż wystawy z podwieczorkiem i rozmowa „O językach pokoleń ilustratorów” z udziałem Andrzeja Strumiłły, Kęstutisa Kasparavičiusa, Broniusa Leonavičiusa, Małgorzaty Gurowskiej, Patricji Bliuj-Stodulskiej, Deimantė Rybakovienė, Ingi Dagilė – znanych i cenionych polskich i litewskich artystów malarzy  i ilustratorów. Język spotkań: polski i litewski.

Wstęp wolny.

Organizatorzy: Fundacja Bałtyckie Syreny (Gdańsk), Instytut Polski w Wilnie, Litewska Biblioteka Narodowa im. Martynasa Mažvydasa, Fundacja Małego Księcia – Cała Litwa Czyta Dzieciom. Partnerzy: Festiwal książki „Kalėdų sala”, Instytut Języka Litewskiego.
Projekt sfinansowano ze środków MKiDN w ramach Programu Wieloletniego NIEPODLEGŁA na lata 2017-2021, w ramach programu dotacyjnego IAM „Kulturalne pomosty”.

8 luty

Wystawa Sharon Lockhart „Rudzienko”

lockhart

Wystawa Sharon Lockhart „Rudzienko”
8 lutego – 31 marca 2019, Centrum Sztuki Współczesnej w Wilnie (ul. Vokiečių 2)
Otwarcie: 08.02.2019 o godz. 18.00 

W Centrum Sztuki Współczesnej ŠMC w Wilnie odbędzie się otwarcie wystawy Sharon Lockhart „Rudzienko”. To pierwsza wystawa twórczości tej uznanej artystki w krajach bałtyckich i premiera instalacji w Europie. Od ponad dwudziestu lat Lockhart tworzy zaangażowane społecznie filmy, fotografie i instalacje, w których bada doświadczenia związane z pracą, odpoczynkiem, edukacją i zabawą. Jej twórczość powstaje podczas wieloletnich kontaktów i współpracy z różnymi społecznościami, głównie na podstawie osobistych doświadczeń. W twórczości Lockhart dominują tematy związane z dziećmi i młodzieżą. W centrum jej nowej instalacji pojawia się grupa dziewcząt – wychowanek domu dziecka i Młodzieżowego Ośrodka Socjoterapii we wsi Rudzienko w Polsce. W instalacji „Rudzienko” (2016) możemy obejrzeć rozmawiające ze sobą i biorące udział w różnych zajęciach podopieczne ośrodka.  W ostatnich latach Lockhart zorganizowała dla nich warsztaty, które odbywały się podczas kilku wakacji, nieopodal Warszawy. Dziewczęta, poprzez różne ćwiczenia i zajęcia z myślenia, pisania, ruchu, śpiewu, słuchania i improwizacji, wyrażały siebie, zwierzały się ze swoich myśli, otwierały się na nowe możliwości. Wystawie towarzyszyć będą warsztaty grupowe prowadzone przez dziewczęta, pokazy filmów autorstwa Sharon Lockhart w sali kinowej Centrum. Z okazji wystawy zaprezentowana zostanie także nowa książka artystki.Sharon Lockhart to amerykańska artystka, mieszkająca i pracująca w Los Angeles w Kalifornii. Artystka stworzyła wiele osobistych wystaw, m.in. w Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski w Warszawie (2013). Reprezentowała Polskę na 57. Biennale w Wenecji (2017).

Projekt wspierają: Litewska Rada Kultury, Instytut Polski w Wilnie. Partnerzy: Sharon Lockhart Studio, neugerriemschneider (Berlin) oraz galeria Gladstone (Nowy Jork)

20 marzec

Wystawa „Ambasador RP w Japonii Tadeusz Romer i żydowscy uchodźcy wojenni na Dalekim Wschodzie”

Plakat v2

Wystawa „Ambasador RP w Japonii Tadeusz Romer i żydowscy uchodźcy wojenni na Dalekim Wschodzie”
20 marca – 19 maja, Muzeum Sugihary w Kownie (ul. Vaižganto 30)
Otwarcie wystawy: 20 marca o godz. 17.30

Przygotowana z inicjatywy i na zlecenie Instytutu Polskiego w Wilnie przez dr Olgą Barbasiewicz z Instytutu Bliskiego i Dalekiego Wschodu Uniwersytetu Jagiellońskiego wystawa jest pierwszą tak wszechstronną próbą ukazania bohaterskich działań podejmowanych przez ambasadora RP w Japonii Tadeusza Romera na rzecz pomocy żydowskim uchodźcom przybywającym do japońskich portów z wizami wydanymi przez japońskiego konsula w Kownie Chiunę Sugiharę.
Tadeusz Ludwik Romer urodził się 6 grudnia 1894 r. w Antonoszu, znajdującym się w owym czasie w guberni kowieńskiej Cesarstwa Rosyjskiego. W 1937 r. został pierwszym ambasadorem RP w Japonii. Latem 1940 roku polscy Żydzi, którzy szukali ucieczki przed Holokaustem, otrzymywali od japońskiego konsula w Kownie Chiune Sugihary wizy tranzytowe umożliwiające im wjazd do Japonii. Wizy te były niezbędne do przedostania się na terytorium holenderskiego Curacao. Uchodźcy posiadali bowiem także zaświadczenie o bezwizowym pozwoleniu na wjazd na te terytoria, wystawione przez holenderskiego konsula honorowego w Kownie Jana Zwartendijka. Uchodźcy będący polskimi obywatelami zostali natychmiast otoczeni opieką konsularną polskiej ambasady. Zadaniem ambasadora Tadeusza Romera stała się pomoc w zapewnieniu wiz docelowych, gdyż osoby przybywające w kolejnych turach nie posiadały żadnych innych wiz niż te tranzytowe, wydane przez Chiune Sugiharę. Romer szacował, że do Japonii przybędzie około 500 osób, w zależności od decyzji władz sowieckich i japońskich, które mogły odmówić wpuszczenia tej grupy. Jednak już w połowie lutego liczba ta przekroczyła 700 osób, o czym polska placówka dyplomatyczna niezwłocznie informowała Londyn. Priorytetem dla polskiej dyplomacji stało się odpowiednie rozlokowanie znajdujących się na terenie Japonii uchodźców. Dla zapewnienia uchodźcom opieki, szczególnie w przypadku braku dalszych wiz oraz środków niezbędnych do życia, ambasador Tadeusz Romer powołał „Polski Komitet Pomocy Ofiarom Wojny”, którego przewodniczącą została jego żona Zofia Romer. Komitet zebrał środki na działalność i doraźną pomoc uchodźcom wśród Polonii oraz obywateli polskich przebywających na Dalekim Wschodzie, uzyskał również wsparcie nowojorskiego Joint Distribution Committee. Komitet utworzył swoje biura w Kobe i Tokio, współpracował także z organizacjami żydowskimi w Kobe i Jokohamie. Jego przedstawiciel spotykał się w porcie w Tsurudze z przybywającymi polskimi obywatelami w celu ułatwienia formalności wizowych i skierowania ich do Kobe, gdzie gmina żydowska zapewniała im zakwaterowanie. Komitet udzielał również uchodźcom zapomóg pieniężnych. Aby oszczędzić przybyszom długiej podróży do Tokio, Ambasada RP zorganizowała w Osace tymczasowy punkt konsularny. Gdy w 1941 roku podjęto decyzję o likwidacji polskiej placówki w Japonii, Tadeusz Romer wraz z częścią personelu ambasady udał się pod koniec października do Szanghaju, gdzie kontynuował dyplomatyczne działania na rzecz uchodźców. To dzięki jego działalności i wstawiennictwu polscy obywatele byli w stanie uzyskiwać kolejne wizy do krajów docelowych, jak również korzystać z pomocy finansowej, przekazywanej często za pośrednictwem polskich poselstw, przy współpracy Rządu RP na uchodźstwie. Tadeusz Romer wyjechał z Szanghaju latem 1942 roku, zostawiając na Dalekim Wschodzie dobrze zorganizowaną społeczność polskich Żydów, której reprezentanci zostali włączeni w nowo powstałą organizację o nazwie Zarząd Główny Związku Polaków w Chinach. Po dotarciu do Lourenço Marques (obecnie Maputo, Mozambik) nadal wspierał polskich Żydów poprzez działania dyplomatyczne. W tym samym roku Tadeusz Romer objął funkcję ambasadora Polski w ZSRR, którą sprawował do wiosny 1943 roku. W kwietniu 1943 roku został pełnomocnikiem rządu RP na Bliskim Wschodzie, aby w lipcu tego samego roku objąć stanowisko Ministra Spraw Zagranicznych w rządzie Stanisława Mikołajczyka w Londynie. Po zakończeniu wojny wyemigrował do Kanady, gdzie pracował na Uniwersytecie McGill. Od 1963 roku aż do śmierci był prezesem Polskiego Instytutu Naukowego w Kanadzie. Zmarł w Montrealu 23 marca 1978 roku. W 1985 r. został uhonorowany przez Yad Vashem tytułem „Sprawiedliwy wśród Narodów Świata”.
Oprócz działalności Ambasadora Tadeusza Romera, odwiedzający wystawę będą mogli zapoznać się także z życiem codziennym żydowskich uchodźców w Japonii oraz Szanghaju. Wystawie towarzyszy okolicznościowa publikacja. We wrześniu 2019 roku wystawa zostanie zaprezentowana także w Wilnie.

Organizatorzy: Instytut Polski w Wilnie, Muzeum Sugihary w Kownie, Litewska Wspólnota Żydów (Litwaków). Partnerzy: Ambasada RP w Wilnie, Ambasada Japonii w Wilnie, Biblioteka Polska w Londynie, Narodowe Archiwum Cyfrowe, Instytut Bliskiego i Dalekiego Wschodu Uniwersytetu Jagiellońskiego

3 kwiecień

Wystawa „Św. Jan Paweł II i bł. Władysław Bukowiński – Polscy Orędownicy Wolności” w Rudziszkach

fot. Archidiecezja Kowieńska

Wystawa „Św. Jan Paweł II i bł. Władysław Bukowiński – Polscy Orędownicy Wolności” w Rudziszkach
3-30 kwietnia, Kościół pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa w Rudziszkach (ul. Bažnyčios 1)

Wystawa ukazuje św. Jana Pawła II oraz upamiętnia Jego pielgrzymkę na Litwę w 1993 r., a także prezentuje osobę bł. ks. Władysława Bukowińskiego. Koniec XX wieku to dla Polski i Litwy początek nowej epoki. Po latach dramatycznych przeżyć, wojen oraz represji oba narody zaczynają „oddychać wolnością”. To jednak wolność, która nie jest dana raz na zawsze – trzeba ją wciąż zdobywać i odkrywać na nowo. Polscy orędownicy wolności – św. Jan Paweł II i bł. Władysław Bukowiński – stają się dla kolejnych pokoleń nauczycielami wolności. Jan Paweł II podczas swojej pielgrzymki na Litwę, przypomniał odradzającemu się państwu, że podstawą jego suwerenności i tożsamości jest 600-letnie dziedzictwo chrześcijaństwa. Bł. Władysław Bukowiński to wzór człowieka wolnego – który, mimo prześladowań, dobrowolnie oddał życie za służbę ludziom na Wschodzie. Swoją posługą obydwaj Polacy pokazują nie tylko, jak żyć z wolnością, lecz także jak budować wolne społeczeństwa w atmosferze dialogu, szacunku i miłości. 

Organizatorzy: Instytut Polski w Wilnie, Fundacja „Pomoc Polakom na Wschodzie“, Centrum Myśli Jana Pawła II w Warszawie, Parafia pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa w Rudziszkach
Fot. Archidiecezja Kowieńska