9 listopad

Polskie premiery na Europejskim Forum Filmowym SCANORAMA

fb scanorama

Polskie premiery na Europejskim Forum Filmowym SCANORAMA
9-26 listopada, Wilno i Kowno 

Dwie litewskie premiery doskonałych polskich filmów czekają widzów zbliżającego się Festiwalu Filmowego „Scanorama”, który trwać będzie od 9 do 26 listopada w Wilnie i kilku innych miastach Litwy. Od wielu już lat Festiwal Filmu Europejskiego „Scanorama”, we współpracy i przy wsparciu Instytutu Polskiego w Wilnie, prezentuje widzom najlepsze polskie filmy.

Ptaki śpiewają w Kigali“ (reż. Joanna Kos-Krauze, Krzysztof Krauze, 2017, 113 min.)
15 listopada, godz. 17.30, kino Forum Cinemas Vingis (ul. Savanorių 7, Wilno)
17 listopada, godz. 18.45, kino Forum Cinemas Vingis (ul. Savanorių 7, Wilno)
19 listopada, godz. 14.40, kino Forum Cinemas Kaunas (ul. Karaliaus Mindaugo 49, Kowno) 

Rwanda, 1994 rok. W kraju trwa ludobójstwo dokonywane przez Hutu na ludzie Tutsi. Annie udaje się uratować córkę miejscowego kolegi i przewieźć ją do Polski. Młoda kobieta odmawia wcielenia się w rolę ofiary i wraca do ojczyzny, by odwiedzić groby zamordowanej rodziny. Trudny dramat bada kwestie okrutnej natury ludzkiej i przypomina o kruchości pokoju. Film zdobył szereg nagród: MFF w Karlovych Varach – nagroda w kategorii „Najlepsza aktorka” dla  Eliane Umuhir i Jowity Budnik; Festiwal Filmowy w Gdyni – „Srebrne Lwy” i nagroda w kategorii „Najlepsza pierwszoplanowa rola kobieca” dla  Eliane Umuhire i Jowity Budnik.
Film w języku polskim, angielskm i kinyarwanda z napisami angielskimi i litewskimi. Więcej informacji i bilety: http://www.scanorama.lt/filmas/pauksciai-gieda-kigalyje.

Wspomnienie lata“ (reż. Adam Guziński, 2016, 90 min.)
11 listopada, godz. 11.45, Forum Cinemas Vingis (ul. Savanorių 7, Vilnius)
15 listopada, godz. 19.15, kc Skalvija (ul. Goštauto 2/15, Vilnius)
18 listopada, godz. 11.25, Forum Cinemas Kaunas (ul. Karaliaus Mindaugo 49, Kowno)
26 listopada, godz. 13.45, Forum Cinemas Kaunas (ul. Karaliaus Mindaugo 49, Kowno)

Jest piękne, upalne lato gdzieś pod koniec lat 70. W Polsce kończy się epoka małej stabilizacji, podobnie jak w życiu 12-letniego Piotrka. Nie wyjechał nigdzie na wakacje, ale w rodzinnej miejscowości nie ma miejsca na nudę. Relacje chłopaka z matką są szczególnie bliskie. Kiedy ojciec wyjeżdża z domu na dłużej do pracy, chłopak zauważa, że matka coraz częściej znika wieczorami z domu. Wplątawszy się w sprawy dorosłych, Piotrek czuje się załamany i samotny. Mimo wszystkich letnich przyjemności i przygód, zaczyna rozumieć, że kiedy wróci ojciec będzie musiał spojrzeć nieprzyjemnej prawdzie w oczy.
Film w języku polskim z napisami angielskimi i litewskimi. Więcej informacji i bilety: http://www.scanorama.lt/filmas/vasaros-prisiminimai.

Organizatorzy: Europejskie Forum Filmowe SCANORAMA, Instytut Polski w Wilnie

9 listopad

Reformacja500: Wystawa „Zbuntowane książki” i cykl zajęć edukacyjnych

Plakat_wystawa Mazvydas

Reformacja500: Wystawa „Zbuntowane książki” i cykl zajęć edukacyjnych
9 listopada, godz. 17.30, Litewska Narodowa Biblioteka im. Martynasa Mažvydasa (sala wystawowa, III p., al. Gedimino 51, Wilno)

Instytut Polski w Wilnie oraz Litewska Biblioteka Narodowa im. Mažvydasa zapraszają do udziału w obchodach 500-lecia Reformacji, szczególnie zaś w wystawie oraz towarzyszących jej zajęciach edukacyjnych. Wystawa „Zbuntowane książki” to wyjątkowy projekt prezentujący książki, które przetrwały nie tylko swoje dramatyczne czasy, ale i kolejne 500 lat. O starych książkach, rzadkich i ciekawych drukach z czasów Wielkiego Księstwa Litewskiego oraz o ich kontekście historycznym dowiemy się więcej podczas towarzyszących wydarzeń. Wystawa czynna do 18 grudnia. Wstęp na otwarcie wolny. Więcej informacji i program wydarzeń (w jęz. litewskim) tutaj: http://bit.ly/2i5g4zz.

Organizatorzy: Litewska Narodowa Biblioteka im. Martynasa Mažvydasa, Ministerstwo Kultury RL, Instytut Polski w Wilnie, Instytut Goethego

10 listopad

Międzynarodowa konferencja „Polityka językowa, kulturalna i edukacyjna: współdziałanie i relacje“

jezk

Międzynarodowa konferencja „Polityka językowa, kulturalna i edukacyjna: współdziałanie i relacje“
10 listopada, godz. 9.00, Sejm Republiki Litewskiej, Sala konferencyjna (al. Gedimino 53, Wilno)

Celem tej międzynarodowej konferencji jest omówienie ogólnych zadań polityki kulturalnej, edukacyjnej i językowej, różnorodności opinii nt. roli języka w kulturze i oświacie, planowania językowego i  jego cech szczególnych na Litwie, w Polsce, na Łotwie i we Francji. Na zaproszenie Instytutu Polskiego w Wilnie w konferencji udział weźmie prof. Tadeusz Zgółka, członek Prezydium Rady Języka Polskiego, profesor Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, który wygłosi prelekcję „Polityka językowa i planowanie językowe w Polsce“. Uczestnicy konferencji proszeni są o wymianę zdań nt. odbioru społecznego polityki językowej, związków kreatywności i norm językowych, wzajemnym oddziaływaniu polityki językowej i nauczania języka.  Uczestnicy konferencji zapraszani są do dyskusji na temat poglądu społeczeństwa na język, na stosunek do norm językowych, na współdziałanie polityki językowej z nauczaniem języka.
Osoby zainteresowane udziałem w konferencji, proszone są o rejestrację do 7 listopada, e-mail:  vlkk@vlkk.lt  lub tel. (85) 272 33 58. Wystąpienia prelegentów będą tłumaczone na język angielski.

Organizatorzy: Państwowa Komisja Języka Litewskiego, Ministerstwo Oświaty i Nauki Republiki Litewskiej, Ministerstwo Kultury Republiki Litewskiej; partnerzy: Instytut Polski w Wilnie, Instytut Francuski na Litwie, Ambasada Republiki Łotewskiej

11 listopad

Spektakl „ONY”

JIJIS

Spektakl „ONY”
11-26 listopada, w Wilnie, Kownie, Kłajpedzie i Białymstoku 

Interaktywny spektakl „ONY”, na podstawie tekstu Marty Guśniowskiej powstał w ramach  interdyscyplinarnego projektu „DEUS EX MACHINA” realizowanego przez Białostocki Teatr Lalek we współpracy z 3 litewskim teatrami: Wileńskim Teatrem Kameralnym, Kowieńskim Teatrem Lalek oraz Teatrem Lalek w Kłajpedzie.
Cóż można napisać o „Onym?” Dla wszystkich tych, którzy przyzwyczaili się już do tekstów Marty Guśniowskiej, zabawnych, ciepłych baśni, poprzewracanych do góry nogami, „Ony” może być nie lada niespodzianką. Bo oto mamy baśń poetycką, liryczną – choć nie pozbawioną humoru – opowieść o życiu tytułowego Onego, którego poznajemy jako ośmiolatka, a rozstajemy się z Nim u schyłku jego niezwykłego żywota.
Pełna niespodziewanych zwrotów akcji inscenizacja Agnė Sunklodaitė i Jacka Malinowskiego, okraszona klimatyczną muzyką i scenografią autorstwa zadomowionych już w BTL litewskich artystów (Antanasa Jasenki i Giedrė Brazytė) to propozycja dla całej rodziny. Każdy, bez względu na wiek, odnajdzie w niej coś dla siebie – od zaskakujących przygód tytułowego bohatera, przez liczne zabawy słowem, aż po filozoficzną refleksję.

Premiery spektaklu:
11-12.11.2017 – Wileński Teatr Kameralny (Vilniaus kamerinis teatras)
14-15.11.2017 – Państwowy Teatr Lalek w Kownie (Kauno valstybinis lėlių teatras)
16-17.11.2017 – Teatr Lalek w Kłajpedzie oraz Teatr Dramatyczny w Kłajpedzie (Klaipėdos lėlių teatras ir Klaipėdos dramos teatras)
25-26.11.2017 – Białostocki Teatr Lalek

Udział we wszystkich wydarzeniach jest bezpłatny. Projekt jest realizowany dzięki dotacji z budżetu Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego 

Organizatorzy: Białostocki Teatr Lalek, Wileński Teatr Kameralny, Państwowy Teatr Lalek w Kownie, Teatr Lalek w Kłajpedzie; partner projektu: Instytut Polski w Wilnie

14 listopad

Wystawa „O. Maksymilian Maria Kolbe. 1894-1941”

Kolbe

Wystawa „O. Maksymilian Maria Kolbe. 1894-1941”
14 listopada – 10 grudnia, Kościół pw. św. Piotra i Pawła w Wilnie (ul. Antakalnio 1)

Wystawa Instytutu Polskiego oraz Instytutu Pamięci Narodowej została przygotowana w oparciu o zasoby ikonograficzne Archiwum OO. Franciszkanów w Niepokalanowie przy współpracy Stowarzyszenia „Rycerstwo Niepokalanej” Archidiecezji Białostockiej. Opowiada ona o tragicznej historii ojca Rajmunda Kolbe (Maksymiliana Marii Kolbe) – franciszkanina, misjonarza, założyciela „Rycerstwa Niepokalanej” oraz budowniczego klasztoru franciszkańskiego w Niepokalanowie. W czasie okupacji niemieckiej działalność klasztoru została zawieszona. Po wielokrotnym aresztowaniu, 28 maja 1941 Kolbe trafił ostatecznie do niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego Auschwitz. W obozie dobrowolnie wybrał męczeńską śmierć głodową w zamian za skazanego współwięźnia Franciszka Gajowniczka. 10 października 1982 roku na placu świętego Piotra w Watykanie Maksymilian Maria Kolbe został ogłoszony przez Papieża Jana Pawła II świętym.

Organizatorzy: Instytut Polski w Wilnie, Oddziałowe Biuro Edukacji Publicznej Instytutu Pamięci Narodowej w Białymstoku, Parafia pw. św. Piotra i Pawła w Wilnie

15 listopad

Wystawa „Ludwik Zamenhof – twórca esperanto” w Kownie

Zamenhof

Wystawa „Ludwik Zamenhof – twórca esperanto” w Kownie
15 listopada – 6 stycznia, Ratusz Kowieński (pl. Rotušės 15, Kowno)
Otwarcie wystawy: 15 listopada o godz. 17.00

Instytut Polski w Wilnie wraz z Litewskim Związkiem Esperantystów prezentuje wystawę przygotowaną z okazji 100. rocznicy śmierci Ludwika Zamenhofa, twórcy języka esperanto. Rok 2017 został ogłoszony przez UNESCO rokiem Ludwika Zamenhofa. W roku 2014 polskie Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego wpisało język esperanto na krajową listę niematerialnego dziedzictwa kultury. Życie twórcy esperanto silnie związane było z Litwą. Prezentowana przez Instytut Polski w Wilnie wystawa, przygotowana na zlecenie Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP, prezentuje sylwetkę Ludwika Zamenhofa, jego rodzinę, życie, narodziny najsłynniejszego sztucznego  języka oraz jego wciąż rosnącą popularność. Ukazuje także przykłady światowej literatury w tym języku i przedstawia zasłużonych esperantystów. Zachęca także do nauki tego języka.

Organizatorzy: Instytut Polski w Wilnie, Litewska Narodowa Komisja UNESCO, Litewski Związek Esperantystów, Ratusz Kowieński

16 listopad

Wystawa „Bronisław Piłsudski (1866–1918) – etnograf i muzealnik”

Bronek-Varnasa-maly

Wystawa „Bronisław Piłsudski (1866–1918) – etnograf i muzealnik”
16 listopada – 25 lutego, Muzeum Pałacu Radziwiłłów (ul. Vilniaus 24, Wilno)
Otwarcie wystawy: 16 listopada o godz. 18.00. Wstęp na otwarcie wystawy za zaproszeniami. 

W 2016 roku przypadła 150. rocznica urodzin Bronisława Piłsudskiego, z tej okazji Muzeum Tatrzańskie im. dra Tytusa Chałubińskiego w Zakopanem przygotowało czasową wystawę poświęconą sylwetce tego niezwykłego człowieka – zesłańca, wybitnego naukowca, badacza i muzealnika. Jej obecna, wileńska edycja, to inicjatywa Instytutu Polskiego w Wilnie oraz efekt współpracy, Litewskiego Muzeum Sztuki oraz Muzeum Tatrzańskiego w Zakopanem. Projekt organizowany jest w ramach obchodów 100-lecia odzyskania przez Polskę Niepodległości.

Bronisław Piłsudski urodził się 2 listopada 1866 roku we dworze w Zułowie, w powiecie święciańskim na Litwie. W 1877 roku rodzina Piłsudskich przeniosła się do Wilna. Za udział w spisku mającym na celu zamach na cara Aleksandra III Bronisław Piłsudski skazany został przez władze rosyjskie w 1887 roku na karę śmierci, zamienioną później na 15 lat katorgi. Przebywając na zesłaniu na Sachalinie – wyspie na Oceanie Spokojnym zwanej Wyspą katorżników – zainteresował się kulturą rdzennej ludności. Jako naukowiec samouk badał życie, język, obyczaje, kulturę duchową i tradycje ginących plemion – Ajnów, Niwchów (Gilaków) i Oroków. Dzięki jego pracy można było stworzyć podstawę ważnych badań etnologicznych i językowych. Po powrocie z zesłania do Polski, przebywając z przerwami w Zakopanem (w latach 1906–1914), zaangażował się w prowadzenie badań nad folklorem Podtatrza. W tym celu w 1911 roku powołał Sekcję Ludoznawczą przy Towarzystwie Tatrzańskim. Wniósł również wkład w rozwój Muzeum Tatrzańskiego im. Dra Tytusa Chałubińskiego w Zakopanem. Juliusz Zborowski, wieloletni dyrektor tej placówki, widział w Bronisławie Piłsudskim pierwszego na Podhalu nowoczesnego etnografa, wybitnego muzealnika i pioniera badań etnograficznych prowadzonych na Podhalu i dla Podhala. Dorobek naukowy Bronisława Piłsudskiego cenią naukowcy na całym świecie, organizowane były międzynarodowe sesje naukowe poświęcone jego dokonaniom. Od 1998 roku wydawana jest edycja Dzieł zebranych Bronisława Piłsudskiego pod redakcją naukową profesora Alfreda Franciszka Majewicza. Na Sachalinie w Rosji i na Hokkaido w Japonii stanęły upamiętniające go pomniki, a w gmachu Biblioteki Naukowej Polskiej Akademii Umiejętności i Polskiej Akademii Nauk w Krakowie wisi poświęcona mu tablica. Ma również symboliczną mogiłę na Starym Cmentarzu w Zakopanem. Jego grób znajduje się na cmentarzu Montmorency pod Paryżem. Mimo wielkich zasług dla światowej nauki Bronisław Piłsudski znany jest niewielkiemu gronu specjalistów i pasjonatów. W Polsce nazwisko Piłsudski kojarzy się najczęściej z jego młodszym bratem Józefem, pierwszym Marszałkiem Polski.

Organizatorzy: Muzeum Tatrzańskie im. Dra Tytusa Chałubińskiego w Zakopanem, Litewskie Muzeum Sztuki, Instytut Polski w Wilnie
Partnerzy: Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku, Muzeum Miejskie w Żorach, Biblioteka Polskiej Akademii Umiejętności i Polskiej Akademii Nauk w Krakowie, Telewizja Polska, Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej w Wilnie, Ambasada Japonii na Litwie
Partnerzy medialni: radio „Znad Wilii“, portale: „ZW.lt“, „Wilnoteka.lt“, dziennik „Kurier Wileński“

17 listopad

Wystawa „Pszczoły”

pszczoly

Wystawa „Pszczoły”
17 listopada – 5 stycznia, Muzeum Zoologiczne im. T. Ivanauskasa, (Laisvės al. 106, Kowno)
Otwarcie: 17 września 2017 r. o godz. 17.00 

Wystawa prezentuje unikatowe eksponaty bartnicze z kolekcji prof. Krzysztofa Hejke, zilustrowane cyklem wielkoformatowych fotografii autorstwa profesora, pt. „Ostatni bartnicy Europy, których spotkałem”. Wystawa w niezwykle interesujący i przejmujący sposób opowiada o najstarszej formie pszczelarstwa – bartnictwie, polegającym na chowie pszczół w barciach, czyli w wydrążonych pniach drzew. Ekspozycja składa się z wielkoformatowych zdjęć autorstwa Krzysztofa Hejke oraz autentycznych narzędzi bartniczych.  Ideą projektu „Ostatni bartnicy Europy, których spotkałem” jest ocalenie pamięci o ostatnich tradycyjnych bartnikach, ale także promowanie dokonań młodych adeptów sztuki bartniczej czerpiących od nich wzorce i inspiracje, reaktywujących tak zwane neobartnictwo oraz, tak modne ostatnio, pszczelarstwo miejskie. Prof. Krzysztof Hejke to ceniony polski fotograf, operator, wydawca. Jest wykładowcą Łódzkiej Szkoły Filmowej, podróżnikiem, dokumentalistą wypraw wysokogórskich. Swoje prace prezentował na ponad 140 wystawach indywidualnych w kraju i za granicą. Przez ostatnie kilkanaście lat przemierzał Europę Środkowo-Wschodnią rejestrując ostatnich bartników zamieszkujących Polskę, Litwę, Białoruś oraz Ukrainę.
Z myślą o najmłodszych odbiorcach, ekspozycji towarzyszą plansze edukacyjne przygotowane na podstawie książki Piotra Sochy „Pszczoły”. Litewskiego przekładu książku dokonał tłumacz Kazys Uscila a wydało wydawnictwo „Debesų ganyklos”.  Książka, oprócz pięknych rysunków znanego polskiego ilustratora Piotra Sochy, zawiera mnóstwo interesujących informacji, które pozwalają zagłębić się w fascynujący i tajemniczy świat  pszczół. Zdobyła ona mnóstwo nagród i została doceniona nie tylko przez polskich odbiorców, m.in. w październiku tego roku otrzymała najbardziej prestiżową nagrodę niemieckiego rynku wydawniczego „Deutscher Jugendliteraturpreis”.

Organizatorzy: Instytut Polski w Wilnie, Polskie Bractwo Bartnicze, Wydawanictwo „Debesų ganyklos”, Muzeum im. T. Ivanauskasa
Patronat honorowy: Ministerstwo Środowiska Republiki Litewskiej

21 listopad

Klub Filmu Polskiego 2017. Projekcja filmu „Zjednoczone Stany Miłości” (reż. Tomasz Wasilewski, 2016, 101 min.)

ZSM1

Klub Filmu Polskiego 2017. Młodzi zdolni. Pokolenie lat 80. w polskim kinie. Projekcja filmu „Zjednoczone Stany Miłości” (reż. Tomasz Wasilewski, 2016, 101 min.) 
21 listopada, godz. 19.00, centrum filmowe „Skalvija“ (ul. Goštauto 2/15,Wilno)
28 listopada, godz. 18.00  „Kultūros fabrikas“ (ul. Bangų 5A, Kłajpeda)
28 listopada, godz. 18.00, tymczasowa sala kinowa „Romuva“ (ul. Kęstučio 62, Kowno)

Ostatni film w tegorocznym Klubie Filmu Polskiego. Jest początek 1990 roku. Mimo, iż nastała już wolność, cały czas czuć ducha poprzedniej epoki. Cztery pozornie szczęśliwe kobiety w różnym wieku łączy nieodparte pragnienie zmiany swojego życia. Agata, młoda matka uwięziona w pozbawionym namiętności małżeństwie, szuka ucieczki w niemożliwej do spełnienia miłości. Renata jest nauczycielką zafascynowaną swoją młodszą sąsiadką Marzeną – prowincjonalną królową piękności, której mąż pracuje w RFN. Siostra Marzeny, Iza, jest dyrektorką szkoły i sekretną kochanką ojca jednej z uczennic.
Tomasz Wasilewski zdobył w 2016 r. „Srebrnego Niedźwiedzia” na MFF w Berlinie za najlepszy scenariusz. Poza tym film został nagrodzony na festiwalach w Gdyni, Moskwie, Walecie.
Film w języku polskim, rosyjskim i niemieckim z napisami angielskimi i litewskimi. Wstęp wolny. 

Organizator: Instytut Polski w Wilnie, partnerzy: Narodowa Filmoteka -  Instytut  Audiowizualny (FINA), centrum filmowe „Skalvija”, centrum filmowe „Romuva”, „Kultūros fabrikas“.

25 listopad

Film „Sztuka kochania“ (reż. Maria Sadowska, 2017, 120 min.) w programie Międzynarodowego Festiwalu Filmów Kobiecych „Šeršėliafam“

wislocka

Film „Sztuka kochania“ (reż. Maria Sadowska, 2017, 120 min.) w programie Międzynarodowego Festiwalu Filmów Kobiecych „Šeršėliafam“
25 listopada, godz. 19.00 (do potw.), centrum filmowe „Pasaka“ (u. Šv. Ignoto 4/3,Wilno)

Na specjalne życzenie widzów, którzy nie zdążyli obejrzeć filmu „Sztuka kochania” podczas 17. Festiwalu Filmu Polskiego. Historia pionierki polskiej seksuologii dr Michaliny Wisłockiej, której książka „Sztuka kochania” była pierwszą i niezwykle poczytną publikacją w tej dziedzinie w latach 70. ubiegłego stulecia. W Polsce oficjalnie sprzedano ponad 7 milionów egzemplarzy, nie licząc pirackich dodruków. Bohaterka filmu zmaga się z oporami zakłamanych i konserwatywnych gremiów opiniotwórczych ówczesnej Polski, zdominowanych przez mężczyzn. Zarówno władze państwowe, jak i  hierarchia kościelna oraz znaczna część środowiska lekarskiego, utrudniają ambitnej lekarce popularyzację wiedzy seksuologicznej.
Film w języku polskim z napisami angielskimi i litewskimi. 

Organizatorzy: Międzynarodowy Festiwal Filmów Kobiecych „Šeršėliafam“, Instytut Polski w Wilnie